Het is belangrijk om uw huisdier 4x per jaar te ontwormen. Ondanks de goede hygiëne kan uw huisdier besmet raken met allerlei soorten wormen. Van de volwassen hondenpopulatie weet men dat 20% besmet is met spoelwormen. Een besmetting met deze wormen schaadt de gezondheid van uw huisdier. Maar een spoelworminfectie kan ook u en uw familie besmetten! Daarom is preventief ontwormen van belang.
Hieronder zullen we eerst de wormen bespreken die bij uw huisdier voorkomen:
De spoelwormen (Toxocaris en soms Toxascaris) komen wereldwijd zeer frequent voor. Alleen de vrouwelijke wormen produceren eieren zelfs tot 200.000 eieren per dag. Een ernstige besmette hond kan dagelijks 15 miljoen eieren uitscheiden en deze eieren overleven lang in de omgeving. De hond kan besmet worden door opnemen van eitjes uit de omgeving, eten van muizen, via de baarmoeder (placenta) en via de moedermelk. Om deze besmetting zo goed mogelijk tegen te gaan is als eerste belangrijk om de drachtige teef goed te ontwormen. De teef moet twee weken voor en twee weken na de bevalling ontwormt worden. Ten tweede moet de pup vanaf de tweede week na de geboorte frequent ontwormd worden om zo uitscheiding in de omgeving te voorkomen. Daarna moeten honden regelmatig ontwormt worden. Bij de kat verloopt de besmetting hetzelfde als bij de hond maar alleen niet via de baarmoeder (placenta). Het is wel belangrijk om het kitten vanaf de vierde week frequent te gaan ontwormen. De spoelworm is besmettelijk voor de mens.
Ook lintwormen (Dipylidium caninum, Taenia spp. en Echinococcus spp.) komen in Nederland voor. Zelden hebben de hond en kat hier klachten van. De huisdieren kunnen de besmetting oplopen via vlooien, eten van muizen en eten van slachtafval en kadavers. De bewegende deeltjes van de lintworm kunnen jeuk aan achterhand geven. Dan zitten er een soort rijstekorrels bij de anus geplakt. In België en zuidelijker heb je de vossenlintworm bij de hond die ook besmettelijk is voor de mens.
De haakwormen ( Uncinaria stenocephala en Ancylostoma caninum) komen in Nederland minder vaak voor bij stadshonden en katten wel bij jachthonden, zwerfkatten en in kennels. Vooral bij honden en katten die in Zuid-Europa zijn geweest ziet men haakwormen. De symptomen van de besmetting zijn donkere diarree en bloedarmoede.
De zweepworm (Trichuris vulpis) komt zelden voor bij gezelschapsdieren maar wel bij honden in kennels. De worm komt voor in de dikke darm en geeft symptomen van chronische diarree en soms bloedarmoede.
Hoe zie ik dat mijn huisdier besmet is met wormen?
Meestal merkt u niks maar opvallend zijn lichamelijk klachten zoals verminderde conditie (doffe vacht), soms maagdarmklachten als lichte diarree, braken en een opgezette buik. Bij pups en kittens met een wormbesmetting zijn de klachten ernstiger. Pups en kittens kunnen door de maagdarmklachten uitdrogen en stoppen met eten wat fatale gevolgen kan hebben. Pups met spoelworminfectie kunnen ook hoestklachten hebben. Door lintworminfecties kan uw huisdier ook gaan vermageren. Wanneer de wormen in de uitwerpselen zichtbaar zijn dan is de besmetting al zeer ernstig.
Hoe raakt mijn huisdier besmet?
Honden en katten zullen buiten overal aan ruiken, graven en van eten. Wanneer een van deze plaatsen besmet zijn dan krijgt uw huisdier een wormenei op de poten, vacht of neus. Wanneer de hond zich aflikt of de kat zich wast krijgt uw huisdieren de wormeieren binnen. Een andere manier is via eten van muizen en ontlasting van vogels. Nog een andere manier is via uw schoenen. Wanneer u thuis op de mat bij de voordeur uw schoenen afveegt kunnen daar wormeieren op blijven zitten. Dus de kat die nooit buitenkomt kan zo ook besmet raken met wormeieren. De besmetting van lintwormen gaan via vlooien en eten van muizen.
Waarom is het belangrijk om kittens en pups te ontwormen?
Spoelwormeieren die via maagdarmstelsel in het lichaam van het huisdier komen zullen zich ontwikkelen tot wormlarven. Deze larven doorboren de darmwand en gaan een tocht door het lichaam maken. Sommige komen na aantal weken terug en ontwikkelen zich tot volwassen wormen. Andere blijven in het lichaam in een rustfase in spieren en vetweefsel. Wanneer een poes of teef drachtig is worden deze larven weer actief en trekken naar het melkklierweefsel. Hierbij besmetten ze de kittens en pups via de moedermelk. Bij de teef worden de wormen ook voor de geboorte doorgegeven via de baarmoeder. Praktisch alle jonge honden en katten zijn besmet met spoelwormen.
Kunnen mensen besmet worden met spoelwormen en lintwormen?
Ja. Vooral kinderen die met uw huisdier spelen en de handen niet wassen of in zandbak of publieke parken en speeltuinen spelen waar ook honden en katten komen. Bij mensen gaan de larven via de darmwand door het lichaam zwerven. De wormenlarven kunnen een aantal organen aantasten zoals lever en longen, waarbij er misselijkheid, buikpijn en hoesten ontstaan. Larven die naar het oog gaan veroorzaken een bekende complicatie. Aan één oog treden dan vaak (ernstige) stoornissen van het gezichtsvermogen op. Dit syndroom heet oculaire larva migrans. Er lijkt een verband te zijn tussen het doormaken van een Toxocara infectie en het optreden van allergische astma, Toxocara infecties kunnen waarschijnlijk de symptomen van astma verergeren.
De lintworm Echinococcus granulosus zelden voor in Nederland, enkel in het Middellandse-Zeegebied. De mens kan zich via eieren in honden ontlasting of via direct contact met de hond besmetten. Na opname van de eieren vormen zich cyste die naar de lever of longen gaat en soms naar de hersenen. Zorg dat uw hond niet in contact komt met slachtafval. In de Belgische Ardennen en elders in Europa leeft de vosselintworm. Deze lintworm kan gevaarlijk zijn voor de mens. De mens raakt geinfecteerd hiermee door contact met besmette dieren (honden, katten en vossen) of door eten van bosbessen en bramen in het wild.
Hoe voorkom je spoelworminfecties?
Door de zandbak af te dekken zodat uw huisdier hierin zijn behoefte niet kan doen.
Na spelen met hond en in de zandbak en tuin telkens de handen wassen.
De kattenbak regelmatig verschonen en met kokend water schoonmaken.
Hoe voorkom je een lintworminfectie?
Zorg dat uw huisdieren geen muizen opeet
Geef uw huisdier geen vers slachtafval maar bij voorkeur een commercieel dieetvoer
Vermijdt het zelf eten van bosbessen en bramen in het wild en vermijdt contact met andere loslopende honden, katten en vossen.
Altijd handen wassen voor het eten.
Ontwormingsmiddelen
Er bestaan verschillende middelen om te ontwormen:
Pipetten: zoals Stronghold® deze pipetten doe je op de huid in de nek. Deze werkt tegen spoelenwormen, hartworm, oormijt en is een goed anti vlooienmiddel. Profender® is een spot on ontworming voor de kat en werkt tegen spoelwormen, lintwormen, haarwormen en zweepwormen.
Tabletten (zoals Drontal®): werkt tegen spoelwormen, lintwormen, haakwormen en zweepwormen.
Schema:
Pups: leeftijd van 2, 4, 6 en 8 weken, daarna maandelijks tot 1/2 jaar.
Kittens: leeftijd van 3, 5 en 7 weken, daarna maandelijks tot 1/2 jaar.
Bij zogen: teef/poes tegelijk met zogende pups/kittens (met stronghold kan alleen het moederdier behandeld worden. Het middel wordt bij nakomelingen in moedermelk gedaan).